Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi 15
içinde

Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi

Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi

Daha önce Otzi konusuna değinmiştik ve 1991 yılı kışında iki kayakçı tarafında bulunması ile başlayan hikayesini sizlere anlatmıştım. İsterseniz ilk olarak o yazımdan başlayabilirsiniz.

5000 Yıllık Buz Adam Ötzi

1991 yılının kış aylarında iki kayakçı tarafından İtalya ve Avusturya sınırında donmuş bir şekilde dere yatağında bir beden bularak sansasyonel bir keşif gerçekleştirdiler. Bu keşfin sansasyona yol açma nedeni ise daha sonradan ceset hakkında edindikleri bilgiler ve yaklaşık olarak 5000 yıllık olmasından kaynaklanıyordu. Bu cesede bulunduğu vadinin isminden esinlenerek Otzi adı verildi. Otzi’nin genetiğinden tutunda giyiminden ve hatta kuşamından, kendisine ait olduğu düşünülen eşyalardan, bedeninde bozulmadan kalmış organik moleküllerden yola çıkılarak kendisiyle ilgili çok çeşitli bilgiler elde edilmiştir. Hatta ölümü, ölüm şekli ve sebebi ile ilgili de bir çok bilgiye ulaşılmıştır. Teknoloji ve bilimin geldiği noktadan bahsediyoruz her zaman şimdi ise günümüz bilim ve teknolojisinin 5000 sene öncesinin derinliklerine ne denli inebileceğini gelin birlikte görelim.

Otzi’nin bedeni bize neler anlatıyor?

Otzi’nin vücudu ve sindirim sistemi incelendiğinde iki farklı besine ulaşıldı. Otzi’nin sindirim sisteminde ilk olarak dağ keçisi eti ve devamında da kızıl geyik eti olmak üzere iki farklı besin kalıntısına ulaşılmıştır. Ayrıca bu etlerin tahıl ile birlikte yenildiği de ulaşılan bilgilerden. Hatta bununla da kalmayarak ilk yemeğin nerede yenildiği de bulunmuştur. Yapılan incelemelere göre ilk yemeğin kalıntılarında bolca polen tespit edilmiştir. Bu da yemeğin orta rakımda bir yerlerde yenildiğini işaret etmektedir. Hatta bir kozalaklı ağaç ormanında yenildiği sonucuna kadar ulaşılmıştır.

Otzi’nin genomu ile ilgili bilgiler ise sol kalçasından ufak bir kemik parçası çıkarılması ile birlikte ortaya çıkmaya başlamıştır. Kemik içerisinde muhafaza edilen DNA’nın genetik analizi yapılmıştır. Yapılan bu analize göre Otzi’nin günümüzde en yakın genetik akrabaları cesedin bulunduğu konumun yaklaşık olarak 300 mil uzaklıktaki Sardinya ve Korsika adalarında yaşıyor. Otzi’nin kendisi büyük bir ihtimal ile kahverengi göz rengine sahipti ve açık bir ten rengi bulunmaktaydı. Otzi’nin kan grubu da tespit edildi, 0 kan grubuna sahip olmakla birlikte laktoza duyarlılığı da bulunmaktaydı.

5000 Yıllık Altın Takma Göz

Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi

Ortalama olarak 45 yaşlarında olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca sırtından okla vurularak öldürülmeseydi kardiyovasküler hastalık nedeni ile ölme riski genetik açıdan oldukça yüksekti. 2013 yılında Zürih’te ki Evrimsel Tıp Merkezi’nde yapılan incelemelerde ise Otzi’nin neredeyse her türlü oral patolojiyi gösterdiği belirtildi. Bunun kısaca anlamı ise Otzi’nin en azından son yirmi yılını dayanılmaz diş ve apse ağrılarıyla geçirmiş olmasının ihtimalinin çok güçlü olduğudur. 3D Modelleme ile yapılan ağız yapısı analizinde Otzi’nin aşınmamış tek bir dişi bile olmadığı sonucunu ortaya çıkartmıştır. Bu da Otzi’nin bir şekilde (büyük ihtimalle kendi imkanlarıyla) kendisine diş çürüğü tedavisi uygulamaya çalıştığını göstermektedir.

Araştırmacılar Otzi’nin midesinde de detaylı bir şekilde incelemeler yapmışlar. Bu incelemeler neticesinde midesinde ülser olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca kansere de yol açabilen Helikobakter pilori bakterisinin de olduğu tespit edilmiştir. Otzi’de belirlenen bakteri, tür olarak Orta ve Güney Asya’dakilerin kapsamına giriyordu ve araştırmacılara göre bu özelliği Otzi’nin bir göçmen olduğuna işaret ediyor.

Otzi’nin Sosyal Konumu ve Ölüm Şekli

Otzi’nin cesedine ulaşıldığında yanında bir takım eşyalar da bulunmuştur. Bu eşyaların içerisinde bakır başlı bir balta göze çarpmakta. O dönemler bakır başlı bir balta, ya da direkt olarak bir balta liderliğe ya da toplum öncülüğüne işaret etmektedir. Kısaca Otzi’nin döneminde önemli bir kişi olduğu ya da önemli bir konumda olduğunu hatta muhtemelen lider olduğunu söyleyebiliriz.

Yapılan incelemelerde kemik yoğunluğuna bakılarak 45 yaşları ortalamasında olduğunu söylemiştim. Otzi’nin nasıl öldüğü ile ilgili bir kaç varsayım öne atılmıştır. İlk varsayım kıyasıya bir kavgadan sonra yaralanarak kaçmaya başlamıştır. Kaçış sırasında fırtınaya yakalanana Otzi burada soğuğun da etkisi ile hipotermi ile ölmüştür şeklinde bir varsayım.

2001 yıllında yapılan yeni inceleme doğrultusunda sırtında, omuz bölgesinde bir leke tespit edilmiştir. Lekenin muhtemel olarak bir ok yüzünden kaynaklandığı düşünülmüştür. Yapılan incelemelerin devamın bu lekenin çakmak taşından yapılmış bir ok tarafından oluştuğu ortaya çıkmıştır. Yeni varsayıma göre sırtından ok ile vurularak yaralanan Otzi kısa süre sonra hayatını kaybetmiştir.

Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi

Her ne kadar iki farklı varsayım olsa da Otzi’nin neden ve ne amaçla öldürüldüğü bilinmemektedir. İşin aslı bilim ve teknoloji şuanda bunu cevaplayabilecek bir imkana sahip değil. Belki rakip biri tarafından ya da içerideki bir kıskançlıktan ötürü öldürülmüştür. Ya da herhangi bir kurban durumu söz konusudur bunu asla öğrenemeyeceğiz.

Bakır Çağına Işık Tutan Adam Otzi

Yazar Mehmet iPEK

Yükseldikçe küçülen bir uçurtma.
Bilgi güçtür, gücünü göster!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir